3 δύσκολες αλήθειες

Τα Νέα 26/10/2010

Έχω την αίσθηση πως αυτόν τον καιρό, πιο γρήγορα από ό,τι οι περισσότεροι περιμέναμε, διακυβεύεται το αποτέλεσμα της μεγάλης προσπάθειας για την ανόρθωση της χώρας. Κι αυτή η αίσθηση ενδυναμώνει την ανάγκη να είναι κανείς περισσότερο χρήσιμος παρά αρεστός.

1) Η αναδιάρθρωση της οικονομικής πολιτικής συντελείται ήδη αλλά δεν έχει κριθεί. Η πρώτη περίοδος της «Ελλάδας του Μνημονίου» έληξε με την σχεδόν ταυτόχρονη επέλευση δύο γεγονότων: την αποκάλυψη από τις υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ότι το αρχικό έλλειμμα ήταν ακόμα μεγαλύτερο από όσο υπολογιζόταν και τη συζήτηση από τις ελληνικές Αρχές περί παράτασης της περιόδου αποπληρωμής του μεγάλου δανείου από την «τρόικα». Έγινε πια αντιληπτό ότι από την τυφλή προσήλωση στο Μνημόνιο πρέπει να περάσουμε στη φάση πολιτικότερης διαπραγμάτευσης των όρων του. Οι πρώτες διορθωτικές κινήσεις περιλαμβάνουν ασφαλώς συμφωνημένη διευκόλυνση στην αποπληρωμή του δανείου, διαφορετική κατανομή των βαρών και μεγαλύτερη έφεση στην ανάπτυξη.

Η υλοποίηση, ωστόσο, των τριών αυτών κρίσιμων στόχων είναι ακόμα μετέωρη, ιδίως του τρίτου. Λείπει γενικά ένα σχέδιο για την ανάπτυξη (που δεν ταυτίζεται με την απλή μεγέθυνση), αλλά και ένα σχέδιο (με ποιοτικά χαρακτηριστικά) για κάθε επιμέρους τμήμα της. Τη δυστοκία στοχοθέτησης και επιλογών αναδεικνύουν εύγλωττα η ιλαροτραγωδία του ασερβίριστου αστακού αλλά και η πολλοστή επανάληψη των παλαιών περί «πράσινης ανάπτυξης» γενικοτήτων.

2) Το πολιτικό σκηνικό αλλάζει με τρόπο απρόβλεπτο. Οι τρεις μεγάλες εξελίξεις ενόψει των επερχόμενων τοπικών εκλογών είναι α) η μείωση της διαφοράς μεταξύ των δύο μεγάλων κομμάτων, με παράλληλη πτώση των ποσοστών και των δυο τους και διαρκή αύξηση των προσωρινά αναποφάσιστων ή και οριστικά απεχόντων, β) η αλλαγή στόχου της κυβερνητικής πλειοψηφίας, που από έναν σχεδόν απόλυτο θρίαμβο σε περιφερειακό επίπεδο, πλέον έχει σιγουριά ή καθαρό προβάδισμα σε τρεις ή τέσσερεις Περιφέρειες, γ) η επιτυχής μετατροπή, από σύσσωμη την αντιπολίτευση, των εκλογών από αναμέτρηση για την τοπική αυτοδιοίκηση σε «δημοψήφισμα» υπέρ ή κατά του Μνημονίου -και κατ’ επέκταση της κυβερνητικής πολιτικής. Η κυβέρνηση έπεσε σε δύο παγίδες: «κομματικοποίησε» στο έπακρο τις εκλογές (αδιαφανής από τα «όργανα» επιλογή των υποψηφίων, αφαίρεση της δυνατότητας υποψηφίων να επιλέξουν οι ίδιοι τους συνεργάτες τους) και έβαλε τον πήχυ του αποτελέσματος πολύ ψηλά, μετατρέποντας τις εκλογές σε αναμέτρηση της «Ελλάδας των μεγάλων αλλαγών με την Ελλάδα της παρακμής».

3) Η κοινωνία πλησιάζει σε ένα υπόγειο όριο. Η ψυχική αμηχανία γίνεται δυσφορία και ο ωχαδερφισμός φλερτάρει με τη θεσμική ανυπακοή. Αλάθητα σημάδια: οι συναλλαγματικές, στη μεγάλη τους πλειονότητα, μένουν χωρίς αντίκρυσμα΄  ένας στους τρεις περίπου λογαριασμούς της ΔΕΗ μένει απλήρωτος΄ το «κίνημα των αποδείξεων» λαχάνιασε, ενώ πληθαίνουν οι «διακανονισμοί» για μη πληρωμή του ΦΠΑ και μη παροχή απόδειξης ΄ γεννιούνται αυθόρμητα κινήματα συνεννόησης των πολιτών, όπως το πέρασμα το εισιτηρίου του μετρό από χέρι σε χέρι΄ όλο και περισσότερες επαγγελματικές τάξεις και σύλλογοι (έμποροι αυτοκινήτων, ιδιωτικές επιχειρηματικές ενώσεις, κατασκευαστές, ναυτιλιακοί και τουριστικοί παράγοντες) ζητούν αναβολές, επιμηκύνσεις, εξαιρέσεις στην εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους΄ τα τασάκια ξαναβγήκαν πάνω στα τραπέζια εστιατορίων και καφενείων, παρά το απαγορευτικό νομοθετικό πλαίσιο και τις κυβερνητικές «διαβεβαιώσεις» περί τήρησής του.  Είναι αλήθεια ότι το ίδιο το Κράτος έχει δώσει το παράδειγμα με την «περαίωση» ή τις συνεχείς «διαρροές» (τις οποίες ακολουθούν αντίστοιχης αξιοπιστίας «διαψεύσεις») περί «αναπροσαρμογής» των εκ του Μνημονίου μέτρων.

Αναγκαιότητα πολιτικής στροφής, τοπικές αλλά με εθνικό διακύβευμα εκλογές, κοινωνική αναταραχή: ο συνδυασμός είναι δυνάμει εκρηκτικός. Η κυβέρνηση έχει άραγε συναίσθηση της στιγμής και τόλμη ώστε να την κάνει εφαλτήριο και όχι σημείο μη επιστροφής;

 

Βιογραφικό

  • Βιογραφικό

    Γεννήθηκα το 1962 στην Αθήνα, από πατέρα δικαστή (τρίτη γενιά νομικών στην οικογένεια και μάλλον τελευταία) και μητέρα αρχαιολόγο, με πελοποννησιακή, εξ αμφοτέρων, καταγωγή.

    Περισσότερα...