Τα Νέα 20/12/2010
Ένας εσωτερικός πολιτικός απολογισμός
Ποτέ άλλοτε, μετά αλλά και πριν το 2001, μια χρονιά δεν χρωματίζεται τόσο πολύ από ένα και μόνο γεγονός. Το 2001 το γεγονός συνέβη στην Αμερική, το 2010 επίκεντρο είναι η χώρα μας (αν και η κρίση ούτε ξέσπασε το 2010, ούτε άρχισε στην Ελλάδα). Σημασία έχει ότι άλλαξε δραματικά και πιθανώς αμετάκλητα το πρόσωπο της πολιτικής και της καθημερινότητας όλων μας.
Τη χρονιά που κλείνει, μια χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης βρέθηκε κοντύτερα από ποτέ στη χρεοκοπία και τη στάση πληρωμών. Τις απέφυγε, την τελευταία στιγμή και όχι οριστικά, πληρώνοντας ένα επίσης πρωτόγνωρο τίμημα: τη θέση ολόκληρης της διαδικασίας λήψης αποφάσεων υπό συνδιαχείριση με τρεις διεθνείς οργανισμούς - την Ευρωπαϊκή Ένωση, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο- που αποτελούν τους τρεις «εγγυητές» του μεγαλύτερου δανείου που δόθηκε ποτέ σε μια χώρα (110 δις, πληρωτέα σε τρία χρόνια). Η θεσμοθέτηση της συνδιαχείρισης έγινε με την ενσωμάτωση στην ελληνική έννομη τάξη του περίφημου «Μνημονίου», ενός πολιτικού κειμένου δεσμευτικών αρχών και κατευθύνσεων, που ουσιαστικά επιβλήθηκε στη χώρα από τους δανειστές και βάσει της προόδου υλοποίησης του οποίου συντελείται η εκταμίευση τρημινιαίων δόσεων του δανείου.
Τα Νέα 22/11/2010
Σε λίγες μέρες συμπληρώνεται ένας χρόνος από τη θέση σε εφαρμογή του νέου θεσμικού πλαισίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της γνωστής «Συνθήκης της Λισαβόνας» -που στην πραγματικότητα είναι τρεις αλληλοσυμπληρούμενες και όχι σπάνια αλληλοσυγχεόμενες Συνθήκες. Μετά από 9 χρόνια (χρόνια, όχι μήνες) κυοφορίας, το νέο θεσμικό πλαίσιο είχε ως φιλοδοξία να αρθεί στο ύψος των αλλαγμένων και όλο και πιο απαιτητικών περιστάσεων και να σπρώξει προς τα εμπρός την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση. Η φιλοδοξία εκείνη μοιάζει σήμερα με κάτι ανάμεσα σε μακρινό όνειρο και απρόβλεπτο εφιάλτη. Η οικονομική κρίση, βέβαια, που συνέπεσε με την εφαρμογή των νέων κανόνων, έχει καθοριστική επιρροή. Το ίδιο όμως, πιστεύω, και μια σειρά από εγγενείς αδυναμίες, απέναντι στην όξυνση των οποίων η Ευρώπη δεν βρήκε ούτε το κουράγιο ούτε τη φωνή να αντιδράσει.
Τα Νέα 26/10/2010
Έχω την αίσθηση πως αυτόν τον καιρό, πιο γρήγορα από ό,τι οι περισσότεροι περιμέναμε, διακυβεύεται το αποτέλεσμα της μεγάλης προσπάθειας για την ανόρθωση της χώρας. Κι αυτή η αίσθηση ενδυναμώνει την ανάγκη να είναι κανείς περισσότερο χρήσιμος παρά αρεστός.1) Η αναδιάρθρωση της οικονομικής πολιτικής συντελείται ήδη αλλά δεν έχει κριθεί. Η πρώτη περίοδος της «Ελλάδας του Μνημονίου» έληξε με την σχεδόν ταυτόχρονη επέλευση δύο γεγονότων: την αποκάλυψη από τις υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ότι το αρχικό έλλειμμα ήταν ακόμα μεγαλύτερο από όσο υπολογιζόταν και τη συζήτηση από τις ελληνικές Αρχές περί παράτασης της περιόδου αποπληρωμής του μεγάλου δανείου από την «τρόικα». Έγινε πια αντιληπτό ότι από την τυφλή προσήλωση στο Μνημόνιο πρέπει να περάσουμε στη φάση πολιτικότερης διαπραγμάτευσης των όρων του. Οι πρώτες διορθωτικές κινήσεις περιλαμβάνουν ασφαλώς συμφωνημένη διευκόλυνση στην αποπληρωμή του δανείου, διαφορετική κατανομή των βαρών και μεγαλύτερη έφεση στην ανάπτυξη.
Τα Νέα 18/10/2010
Υπάρχουν παραδείγματα που φανερώνουν κυρίως τις αδυναμίες των άλλων. Η απίθανη περιπέτεια των ανθρακωρύχων στη Χιλή έστρεψε τον προβολέα στις αρετές ενός ολόκληρου λαού, συμπυκνωμένες σε μια υπερβατική άρα μη αντιπροσωπευτική στιγμή: υπομονή και επιμονή, ένστικτο αγώνα και επιβίωσης, αίσθηση αξιοπρέπειας και πάνω από όλα ομοψυχία. Ομοψυχία κάτω από τη γη, με την αυτοοργάνωση, την πειθαρχία, την αλληλοϋποστήριξη και τη σχέση που ανέπτυξαν μεταξύ τους οι παγιδευμένοι άνδρες. Ομοψυχία και στον έξω κόσμο, με μια κοινωνία να συμμετέχει σα να επρόκειτο για τα μέλη μιας και μόνης οικογένειας και με μια κυβέρνηση να κάνει τη σωτηρία πράξη με ταχύτητα, αποτελεσματικότητα και ένωση όλων των δυνάμεων (συμπεριλαμβανομένων των κινεζικών και αμερικανικών). Το ευτυχές αποτέλεσμα, οι πολλαπλοί συμβολισμοί, η λεβεντιά των προσώπων, ο εθνικός χαρακτήρας της προσπάθειας, ακόμα και η σχετική αυτοσυγκράτηση της πολιτικής ηγεσίας, έκαναν το όνομα της Χιλής παγκόσμιο συνώνυμο του καλού αγώνα.
Ιδεολογική και κοινωνική κυριαρχία στα χρόνια της κρίσης
ΤΑ ΝΕΑ 30//09/2010
Ας ανοίξουμε για λίγο την εικόνα. Βυθισμένοι όπως είμαστε, και όχι άδικα, στις δυσκολίες του τόπου μας, αφήνουμε, για μια ακόμα φορά, να μας ξεπεράσουν οι ευρύτερης εμβέλειας εξελίξεις. Τα δυο μεγάλα πολιτικά γεγονότα της τελευταίας τριετίας, η διεθνής χρηματοοικονομική κρίση και η εκλογή του Ομπάμα, ενώ σε «ιδεολογικό» επίπεδο αποτελούν δικαίωση των θέσεων της δημοκρατικής Αριστεράς, σε επίπεδο συσχετισμού κοινωνικών δυνάμεων και εκλογικών αποτελεσμάτων οδηγούν μάλλον σε ενδυνάμωση των δεξιών κομμάτων. Τι συνέβη άραγε και, αντί για επικράτηση της σοσιαλδημοκρατικής λογικής και της ήπιας εξωστρεφούς δύναμης, η μία μετά την άλλη οι χώρες του πλανήτη υποκύπτουν στις σειρήνες του λαϊκισμού, της εθνικιστικής περιχαράκωσης, της επιβολής ιδεών και τάσεων που, σε άλλες εποχές, δεν θα είχαμε κανένα δισταγμό να αποκαλέσουμε ακροδεξιές;
Τα Νέα 14/9/2010
Κάθε εκλογική αναμέτρηση δίνει αφορμή για μια αντίδραση στη συγκυρία –στη γενική συγκυρία, ακόμα και αν είναι τοπικό ή ειδικό το αντικείμενο. Υπ’ αυτή την έννοια, στις επερχόμενες εκλογές της αυτοδιοίκησης θα κριθεί ασφαλώς και η κυβερνητική πολιτική, δηλαδή το Μνημόνιο. Θα κριθούν όμως και όσοι επέλεξαν να μετατρέψουν τις εκλογές του Νοεμβρίου σε «ψήφο κατά του Μνημονίου», καθώς και τα αντανακλαστικά ωριμότητας των πολιτών.Με κίνδυνο να χαρακτηριστώ μονότονος (αλλά μήπως δεν κατέστη εκ των πραγμάτων μονοθεματική η δημόσια ζωή;) θα ήθελα να συνοψίσω τα διάφορα «όχι» κατά του Μνημονίου. Υπάρχει πρώτα το «όχι σε όλα» -ό,τι εκπορεύεται από την κυβέρνηση, αλλά και από την Ευρώπη, τον καπιταλισμό, την ίδια τη ζωή-, που εκπροσωπείται από το ΚΚΕ και το ΣΥΝ και του οποίου τις τάξεις φουσκώνουν κατηγορίες μονίμως δυσαρεστημένων ή σπρωγμένων στην ανέχεια πολιτών. Είναι ένα «όχι» οργής –και η οργή, ιδίως όταν είναι δικαιολογημένη, μπορεί να συσπειρώσει αλλά δεν μπορεί να δημιουργήσει.
Social Media