Κώστας Β. Mποτόπουλος

Ο ένας δρόμος –ας τον ονομάσουμε «καλό σενάριο»- είναι να αντέξει η Ελλάδα και η κυβέρνηση ως τη στιγμή που θα δοθεί, επιτέλους, η περίφημη έκτη δόση του δανείου –και με τρόπο ώστε να «κερδηθεί» αυτή η δόση, που επίσημα πλέον έχει συνδεθεί με τη «βαθμολογία» της τρόικας για τις ελληνικές επιδόσεις-, να εξασφαλισθεί, βάσει αυτής, η εφαρμογή των βασικών αποφάσεων της 21^ης Ιουλίου (στην ιδανική περίπτωση, βελτιωμένων όσο αφορά την ενίσχυση της Ελλάδας), να σταματήσει, εξαιτίας της συνολικής πολιτικής χειρονομίας της Ένωσης, η συζήτηση περί εξόδου από την Ευρωζώνη και να αρχίσει να ανασυντάσσεται και να αποδίδει, πατώντας σε αυτή την εξασφάλιση, το «ελληνικό σύστημα» με τρόπο ώστε σπάσει ο φαύλος κύκλος της ύφεσης. Για το δρόμο αυτό, είναι προφανές, βασικοί παράγοντες είναι ο χρόνος, η ελληνική αποφασιστικότητα και η ευρωπαϊκή αντίληψη κινδύνου.

Η δεύτερη πιθανότητα –που δεν θέλουμε αλλά δεν μπορούμε να μην σκεφτόμαστε- θα ήταν μια λιγότερη ή περισσότερη γρήγορη αποσάθρωση και του ελληνικού συστήματος και της ευρωπαϊκής αλληλεγγύης, μέσα από τη διαπίστωση ότι κάθε βήμα προς τα μπροστά θα συναντά νομοτελειακά ανυπέρβλητα εμπόδια. Στην περίπτωση αυτή, οι όποιες προσπάθειες, που σε κάθε περίπτωση δεν πρόκειται να σταματήσουν, δεν θα έχουν την απαιτούμενη ευκρίνεια και πειστικότητα και δεν θα οδηγούν στα επιθυμητά αποτελέσματα, χωρίς τα οποία είδαμε ότι το τοπίο αλλάζει δραματικά.

Θέλω να πιστεύω ότι ο δεύτερος δρόμος δεν αποτελεί επιλογή κανενός και ότι, άρα στην πραγματικότητα, ο πρώτος δρόμος είναι μονόδρομος. Ούτε η ανέλεγκτη χρεοκοπία, ούτε η έξοδος από την Ευρωζώνη, ούτε ο πειραματισμός με την άβυσσο συνιστούν λύση –αυτό το έχει αντιληφθεί, είμαι βέβαιος, το σύνολο του πολιτικού συστήματος και η μεγάλη πλειοψηφία του κοινωνικού σώματος. Το ζήτημα λοιπόν είναι να γίνουν αυτά που πρέπει για να μείνει ζωντανή και να πάρει σάρκα και οστά η εκδοχή που με τόσες δολιχοδρομήσεις αλλά και τόση, τελικά, επιμονή κρατά ακόμα ανοιχτή για μας η Ευρώπη. Και αυτά που πρέπει να γίνουν είναι γνωστά: εθνικό σχέδιο, εθνική ανακωχή σε όλα τα επίπεδα, εφαρμογή μέτρων για την οικονομία που στηρίζουν και δεν συντρίβουν την  κοινωνία.