Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση στην Ελλάδα

21 Ιουλίου 2008     ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΩΤΗΣΗ  

H επένδυση στη δημόσια ψυχική υγεία του πληθυσμού της ΕΕ περιλαμβάνεται  στους στρατηγικούς πολιτικούς στόχους της ΕΕ, σύμφωνα με την Πράσινη Βίβλο "Βελτίωση της ψυχικής υγείας του πληθυσμού. Προς μια στρατηγική σχετικά με την ψυχική υγεία για την Ευρωπαϊκή Ένωση".

Σημαντικά βήματα προόδου στον τομέα της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης έγιναν στην Ελλάδα με την υλοποίηση του προγράμματος ΨΥXAΡΓΩΣ, το οποίο συγχρηματοδοτήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή με στόχο την αποασυλοποίηση, τη μείωση των ασθενών στα ψυχιατρεία και τη λειτουργία δομών κοινωνικής επανένταξης.  Στο πλαίσιο υλοποίησης του προγράμματος αυτού λειτουργούν πάνω από 160 μονάδες ψυχικής υγείας και στεγαστικές δομές οι οποίες απασχολούν περί τους 2.500 εργαζόμενους και φιλοξενούν 2.000 ψυχικά ασθενείς παρέχοντας παράλληλα ιατρικές υπηρεσίες σε τουλάχιστον 10.000 πολίτες.

Εξαιτίας της λήξης της κοινοτικής συγχρηματοδότησης το πρόγραμμα λειτουργεί σήμερα με μεγάλες δυσκολίες. Από το 2005 το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικής Αλληλεγγύης περικόπτει διαρκώς τη χρηματοδότηση, δεν καταβάλει επαρκώς τα έξοδα λειτουργίας και τους μισθούς στους απασχολούμενους υπαλλήλους, οι οποίοι παραμένουν επί μήνες απλήρωτοι, με αποτέλεσμα να μην είναι δυνατή η εύρυθμη λειτουργία των μονάδων ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης.  Tο κλείσιμό τους θα αποτελέσει μεγάλο πλήγμα στην ψυχιατρική μεταρρύθμιση στην Ελλάδα, θέτοντας σε κίνδυνο τη σωματική και ψυχική ακεραιότητα εκατοντάδων ασθενών.

Δεδομένων των στόχων που θέτει η Πράσινη Βίβλος και της ανάγκης να εξασφαλιστεί η σταθερή και απρόσκοπτη συνέχιση του προγράμματος ψυχιατρικής μεταρρύθμισης στην Ελλάδα, ερωτάται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή:

1) Είναι ενήμερη των συγκεκριμένων εξελίξεων;

2) Υπάρχουν δυνατότητες συνέχισης της κοινοτικής χρηματοδότησης του προγράμματος;

3) Υπάρχει αίτημα των ελληνικών αρχών για ένταξη του προγράμματος  ΨΥXAΡΓΩΣ στο Επιχειρησιακό Tομεακό Πρόγραμμα "Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού"; Εάν ναι, ποιο είναι το ύψος των πόρων που θα διατεθούν για το πρόγραμμα ΨΥXAΡΓΩΣ καθώς και το χρονοδιάγραμμα για την απορρόφηση των σχετικών κοινοτικών κονδυλίων;

4) Πώς σκοπεύει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διαφυλάξει τη βιωσιμότητα των λειτουργούντων δομών ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης;




Απάντηση του κ. Špidla εξ ονόματος της Επιτροπής

1. Η Επιτροπή έχει επίγνωση της κατάστασης που ανέφερε το αξιότιμο μέλος του Κοινοβουλίου. Ευρίσκεται τακτικά σε επαφή με τις αρμόδιες υπηρεσίες του ελληνικού Υπουργείου Υγείας με σκοπό την άμεση επίλυση του προβλήματος της χρηματοδότησης και της βιωσιμότητας των δομών ψυχικής υγείας που συστάθηκαν στο πλαίσιο της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης.

2. Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η κοινοτική στήριξη, μέσω του αρμόδιου διαρθρωτικού ταμείου, καλύπτει τα επιχειρησιακά έξοδα αυτών των δομών για περιορισμένο χρονικό διάστημα. Γενικά, η κοινοτική στήριξη καλύπτει την αρχική φάση της λειτουργίας των δομών, δηλαδή τους 18 έως 24 πρώτους μήνες. Μετά το εν λόγω χρονικό διάστημα, εναπόκειται στο κράτος μέλος να εξασφαλίσει την καλή λειτουργία αυτών μέσω των εθνικών ταμείων. Κατά συνέπεια, δεν είναι δυνατόν να χορηγηθεί κοινοτική συγχρηματοδότηση για δομές που έχουν ήδη τύχει στήριξης μέσω του 2ου και του 3ου κοινοτικού πλαισίου στήριξης.

3. Βάσει των προτάσεων των ελληνικών αρχών, η Επιτροπή ενέκρινε στο τέλος του 2007 τα επιχειρησιακά προγράμματα του εθνικού στρατηγικού πλαισίου αναφοράς 2007-2013. Το επιχειρησιακό πρόγραμμα «Ανάπτυξη Ανθρώπινου Δυναμικού 2007-2013» περιλαμβάνει άξονα προτεραιότητας με τίτλο «Εδραίωση της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης, φροντίδα πρώτου βαθμού και δημόσια υγεία» και με προϋπολογισμό ύψους 396.000.000 ευρώ. Κάθε νέο σχέδιο, καθώς και κάθε νέα δομή ψυχικής υγείας που συστάθηκε στο πλαίσιο της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης, θα μπορούσε να τύχει συγχρηματοδότησης μέσω αυτού του νέου προγράμματος, με την επιφύλαξη της τήρησης των κανόνων επιλεξιμότητας που θεσπίσθηκαν με τους ισχύοντες κανονισμούς.

4. Όπως αναφέρεται παραπάνω, εναπόκειται στο κράτος μέλος να εξασφαλίσει τη βιωσιμότητα των εν λόγω δομών και να εφαρμόσει πλήρως τη μεταρρύθμιση του ψυχιατρικού τομέα σύμφωνα με τις δεσμεύσεις που ανέλαβε έναντι των διαδοχικών κοινοτικών πλαισίων στήριξης και των σχετικών επιχειρησιακών προγραμμάτων. Η Επιτροπή δεν θα παραλείψει να υπενθυμίσει στις ελληνικές αρχές τις υποχρεώσεις τους ως προς το θέμα αυτό, σύμφωνα με τους ισχύοντες κανονισμούς των διαρθρωτικών ταμείων.

 

Βιογραφικό

  • Βιογραφικό

    Γεννήθηκα το 1962 στην Αθήνα, από πατέρα δικαστή (τρίτη γενιά νομικών στην οικογένεια και μάλλον τελευταία) και μητέρα αρχαιολόγο, με πελοποννησιακή, εξ αμφοτέρων, καταγωγή.

    Περισσότερα...