17/12/08
Η τελευταία ευρωπαϊκή παράσταση του Προέδρου Σαρκοζί δόθηκε χτες στο Στρασβούργο. Κατ' εικόνα της προσωπικότητας και της προεδρίας του: λαμπερή αλλά επιφανειακή. Οι θεσμοί τρέφουν τις σάρκες της φιλοδοξίας του και όχι η φιλοδοξία του τους θεσμούς. Θα ήταν άδικο να μην του αναγνωριστεί ότι ξύπνησε, κίνησε και δυνάμωσε τη φωνή της Ευρώπης σε εποχή πολλαπλής κρίσης: οικονομικής, θεσμικής και ηθικής. Θα ήταν όμως επίσης λειψή η ανάλυση αν δεν στεκόταν στην υπερ-προσωποποίηση του αξιώματος, στην υποχώρηση του διαλόγου και υποτίμηση των συλλογικών διαδικασιών, στην έλλειψη άλλου οράματος από τη βιασύνη για παραγωγή αποτελέσματος για το αποτέλεσμα.
ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ «Η ΕΥΡΩΠΗ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ», Νοέμβριος 2008, Τεύχος 22
Ένα από τα ζητήματα που συνεχίζουν να βρίσκονται ψηλά στην ευρωπαϊκή ατζέντα είναι η Συνθήκη της Λισσαβόνας και η τύχη της επικύρωσής της από την Ιρλανδία μετά το αρνητικό αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος του Ιουνίου. Τον τελευταίο καιρό υπάρχει ξανά κινητικότητα: επισκέψεις του αρμόδιου Ιρλανδού Υπουργού στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ολοκλήρωση της «έρευνας αποτελεσμάτων» για τις αιτίες του «όχι», υπόσχεση για ολοκληρωμένο πρόγραμμα δράσης εκ μέρους της Ιρλανδίας ως το Συμβούλιο κορυφής του Δεκεμβρίου, επίσημες αναφορές στην πιθανότητα διεξαγωγής ενός δεύτερου δημοψηφίσματος. Παράλληλα όμως, εκδηλώνεται από ορισμένες πλευρές ο φόβος ότι η στα όρια της κατάρρευσης κρίση του χρηματοπιστωτικού συστήματος, αλλά και η εκ θεμελίων αμφισβήτηση του παγκόσμιου οικονομικού παραδείγματος, θα βάλουν αναγκαστικά στην άκρη τα σχέδια για περισσότερη –και καλύτερη- Ευρώπη. Πιστεύω ότι ακριβώς το αντίθετο θα έπρεπε να συμβεί.
Η κρίση διαβάζεται και ερμηνεύεται με πολλούς τρόπους. Είναι κόλαφος, είναι όμως και αποκάλυψη. Έσπασε τη μαλακή συναίνεση γύρω από το αλάθητο των αγορών και το ανεξέλεγκτο του καπιταλισμού, αλλά και ένωσε την Ευρώπη, έστω και σε δεύτερο χρόνο, σε μια από κοινού αντιμετώπιση τουλάχιστον του προβλήματος ρευστότητας και του κινδύνου κατάρρευσης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Έδειξε ότι κάθε κρίση εμφανίζεται ως απειλή, αλλά μπορεί να χρησιμοποιηθεί και ως ευκαιρία. Και κυρίως, στο μέτρο που οι επιπτώσεις θα μεταφέρονται με τρόπο οδυνηρό σε αυτό που αποκαλούμε πραγματική οικονομία, δίνει και θα συνεχίσει να δίνει ισχυρά μηνύματα. Όχι μόνο οικονομικά αλλά και πολιτικά.
19/11/08
Να λοιπόν που κι ο υπόλοιπος κόσμος έμαθε το συνάδελφό μας ευρωβουλευτή Τσεμ Οζντεμίρ, Συμ-Πρόεδρο, από προχτές, του κόμματος των Γερμανών Πρασίνων. Ο Τσεμ, Τούρκος στην καταγωγή, απέκτησε τη γερμανική υπηκοότητα στα 16 του και παρουσιάζεται ήδη ως "ο πρώτος Ευρωπαίος Ομπάμα". Ο ίδιος -σοβαρός άνθρωπος- γελάει: μικρό κόμμα, άλλη χώρα, διαφορετικές φιλοδοξίες. Αυτά δεν τον εμπόδισαν βέβαια να ονομάσει την προσωπική του ιστοσελίδα "Yes we Cem". Πιο ενδιαφέρον είναι κάτι που δεν διαβάσατε ακόμη στις εφημερίδες -ούτε καν στις γερμανικές.
ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ «ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ», Νοέμβριος 2008
Υπάρχουν δυο ακραίοι τρόποι να δρα κανείς μέσα στην Ευρώπη. Ως στάσεις δεν έχουν τίποτα το καινούργιο, απλώς η οικονομική κρίση τις έβγαλε ανάγλυφα στην επιφάνεια. Στη μία άκρη βρίσκεται ο «τρόπος του Σαρκοζί»: αδράχνω την κάθε σταγόνα ευκαιρίας για να πάρω πρωτοβουλία και να προβληθώ, κινούμαι σα σίφουνας, αγνοώ όργανα, διαδικασίες και θεσμούς στο όνομα του επείγοντος, συγκαλώ συσκέψεις και προτείνω παγκόσμιες συναντήσεις κάθε δυο μέρες, μιλάω στο όνομα της Ευρώπης, την οποία ενσαρκώνω και μαζί μεταλλάσσω (και βέβαια όχι μόνο σε θετική ή συλλογική κατεύθυνση). Και στην άλλη άκρη, ο «τρόπος του Καραμανλή»: παρίσταμαι και χαιρετώ, συμμετέχω διαβουλευόμενος με τον εαυτό μου, αποφασίζω ανάλογα με το πού φυσάει ο άνεμος, βαραίνω στη λήψη των αποφάσεων όσο η Γκουάμ εντός του ΟΗΕ. Από τη μία η φρενίτιδα, από την άλλη η σιγουράντζα. Πιθανότατα δυο διαφορετικός διαδρομές για το γκρεμό: στη μία κινδυνεύεις να πέσεις από την απόλυτη θολούρα, στην άλλη επειδή σε πήρε ο ύπνος στο τιμόνι.
«ΔΙΚΑΙΟΡΑΜΑ» Αύγουστος 2008
Λέω αυτή τη φορά ν' ανοίξουμε την εικόνα. N' αφήσουμε για λίγο -χωρίς να ξεχάσουμε- τον κύριο Σανιδά και τις παρεμβάσεις του, την τρίτη (παγκόσμιο ρεκόρ;) κατάργηση της τελεσιδικίας στην υπόθεση ΔΕKA, την προαναγγελία ότι δεν υπάρχουν ποινικές ευθύνες πολιτικών στην υπόθεση Zίμενς (λίγες μέρες πριν προσαχθούν οι πρώτα κατηγορούμενοι) και τόσα άλλα που μας πληγώνουν καθημερινά στην ελληνική Δικαιοσύνη. H ευκαιρία, ή η ανάγκη, ν' αλλάξουμε προσωρινά πεδίο παραείναι σημαντική για όποιον πονάει το δίκαιο και τους θεσμούς. Mε το "όχι" της Ιρλανδίας στη Συνθήκη της Λισαβόνας ολόκληρο το συνταγματικό εγχείρημα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά ίσως και η πολιτική της επιβίωση, βρίσκονται ξαφνικά στην κόψη του ξυραφιού. Kαι αυτό αφορά πρώτα απ' όλα τους Ευρωπαίους πολίτες.
ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ «ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΗ»
Δε είναι τυχαίο ότι αυτό το καλοκαίρι μπήκε με καύσωνα. Στην πολιτική σκηνή, της Ευρώπης και της Ελλάδας, βράζουμε ήδη στο ζουμί μας.
Η κατάσταση στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μετά το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στην Ιρλανδία, δεν μπορεί παρά να περιγραφεί με δύο -πολυχρησιμοποιημένες αλλά αυτή τη φορά κυριολεκτούσες- λέξεις: "κρίση" και "τέλμα" . Tο κλίμα -πολιτικό αλλά κυρίως ψυχολογικό- έχει δραματικά αλλάξει. H ετερόκλητη συμμαχία ακροδεξιών εθνικιστών και αριστερών "υπερδιεθνιστών" (με τη συμμετοχή, τι θλίψη, του Συνασπισμού) θεωρεί ότι κατάφερε να γονατίσει τις καταραμένες και υπαίτιες όλων των προβλημάτων Βρυξέλλες. H αντίδραση -φανερή στην Ιρλανδία, διάχυτη σε όλες σχεδόν τις χώρες- απέναντι σε μια Ευρώπη που απογοητεύει όχι γιατί κάνει πολλά, αλλά γιατί δεν κάνει αρκετά, διαστρέφεται σε άρνηση των θεσμών και της ίδιας της ευρωπαϊκής ιδέας. Oι περισσότερες πολιτικές πρωτοβουλίες της γαλλικής Προεδρίας (που τουλάχιστον είναι πιο φιλόδοξη από το Συμβούλιο και την Επιτροπή) υπονομεύονται ήδη από τη θεσμική αβεβαιότητα.
Social Media