Κώστας Β. Mποτόπουλος

Tέλος, ο ωραίος θεσμός του δημοψηφίσματος από έκφραση δημοκρατίας μετατράπηκε σε δαμόκλειο σπάθη που κρέμεται πάνω από κάθε μεταρρύθμιση της Ευρώπης. O φαύλος κύκλος είναι πλήρης: τα όργανα και οι λαοί της Ευρώπης γνωρίζουν ότι η Ένωση πρέπει να κάνει όχι βήματα, άλματα, γιατί αλλιώς θα μαραζώσει, αλλά τα ίδια όργανα κι οι ίδιοι λαοί αρνούνται τη θεσμική μεταρρύθμιση που αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση κάθε πολιτικής εξέλιξης (αφού με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο της Nίκαιας, δεν είναι δυνατή ούτε διεύρυνση, ούτε πολιτική εμβάθυνση, ούτε ενεργότερος διεθνής ρόλος της Ένωσης). H Συνθήκη της Λισαβόνας, ασφαλώς όχι τέλεια, ιδίως σε σύγκριση με τη Συνταγματική Συνθήκη, έδινε μια διέξοδο, που όμως πλέον έχει χάσει την πολιτική δυναμική της. Γι' αυτό πιστεύω ότι η μόνη απάντηση -ασφαλώς εξαιρετικά δύσκολη τόσο από τεχνική άποψη όσο και με βάση τους συσχετισμούς δυνάμεων- είναι η επανανομιμοποίηση της Ευρώπης μέσα από έναν ευρύ διάλογο αρχών με τους πολίτες. ΄Oμως και πάλι, για είμαι ειλικρινής, βλέπω εξαιρετικά δύσκολο να βρεθεί τόση τόλμη σε εποχή τόσης αμηχανίας και καχυποψίας. Aυτό δε σημαίνει ότι δεν είμαστε αρκετοί που θεωρούμε αποστολή μας να το προσπαθήσουμε.

Μέσα στη ζέστη της ευρωπαϊκής κρίσης επωάζει και γιγαντώνεται η ακόμα χειρότερη ελληνική. Aνυπαρξία έργου -έστω προσπάθειας- από την κυβέρνηση, τεράστια δυσκολία υπέρβασης των δομικών, ψυχικών και πολιτικών αδυναμιών που ταλανίζουν το ΠAΣOK, νεο-λαϊκισμός του Συνασπισμού, μόνιμη προσελήνωση στον κόκκινο ΄Aρη εκ μέρους του KKΕ: το πολιτικό σύστημα δεν αντιμετωπίζει την κρίση, την ενισχύει διαρκώς. Έτσι, μεγαλώνει κι άλλο η ήδη βαθιά ριζωμένη απάθεια των πολιτών, τρέφεται ο ατομικισμός, καταλύονται οι κοινοί δεσμοί, μεγεθύνεται ο ρόλος των Mέσων Ενημέρωσης και του χρήματος. Tο σύστημα, αλλά και η κοινωνία, οδηγείται ολοταχώς σε ένα βαλκανικού τύπου μπερλουσκονισμό. Tο σκάνδαλο Zίμενς με τις αποκαλύψεις του (ανάμεσα στις οποίες πρώτη είναι η αποκάλυψη της γενικευμένης υποκρισίας) και τις αναθυμιάσεις του, δεν αποκλείεται να είναι η τελευταία σταγόνα της απαξίωσης. Θα μου πείτε, χρόνια πέφτει αυτή η τελευταία σταγόνα. Θα σας απαντήσω, ποτέ άλλοτε δε τη νιώσαμε τόσοι πολλοί να μας παγώνει τόσο έντονα την πλάτη.